𝘾𝙯𝙮 𝙠𝙖𝙯̇𝙙𝙮 𝙡𝙚𝙠 𝙥𝙧𝙯𝙚𝙨𝙯𝙚𝙙ł „𝙯ł𝙤𝙩𝙮 𝙨𝙩𝙖𝙣𝙙𝙖𝙧𝙙” 𝙗𝙖𝙙𝙖𝙣́? 𝙋𝙧𝙖𝙬𝙙𝙖 𝙤 𝙤𝙣𝙠𝙤𝙡𝙤𝙜𝙞𝙞 𝙞 𝙨𝙞𝙡𝙚 𝙣𝙖𝙩𝙪𝙧𝙮.

Kiedy słyszymy o nowych, rewolucyjnych lekach onkologicznych, bardzo często w tle pojawia się pojęcie badań randomizowanych (RCT). Są one uznawane za absolutny „złoty standard” współczesnej medycyny.

​𝘾𝙯𝙮𝙢 𝙨𝙖̨ 𝙗𝙖𝙙𝙖𝙣𝙞𝙖 𝙧𝙖𝙣𝙙𝙤𝙢𝙞𝙯𝙤𝙬𝙖𝙣𝙚?

​W wielkim skrócie: to badania, w których pacjenci są losowo (randomizacja) dzieleni na dwie grupy. Jedna otrzymuje nowy, testowany lek, a druga (kontrolna) standardowe dotychczasowe leczenie lub placebo. Ma to dowieść ponad wszelką wątpliwość, że to konkretna substancja działa, a nie przypadek czy efekt psychologiczny.

​Brzmi idealnie i bezpiecznie? Rzeczywistość bywa jednak zupełnie inna.

​𝙊𝙣𝙠𝙤𝙡𝙤𝙜𝙞𝙖 𝙗𝙚𝙯 𝙧𝙖𝙣𝙙𝙤𝙢𝙞𝙯𝙖𝙘𝙟𝙞, 𝙘𝙯𝙮𝙡𝙞 𝙚𝙠𝙨𝙥𝙚𝙧𝙮𝙢𝙚𝙣𝙩 𝙬 𝙨́𝙬𝙞𝙚𝙩𝙡𝙚 𝙥𝙧𝙖𝙬𝙖,

​Wiele osób żyje w przekonaniu, że każdy lek podawany na oddziale onkologicznym przeszedł tę rygorystyczną drogę. To mit. W onkologii stosuje się procedury przyspieszone (tzw. Accelerated Approval). Wiele nowoczesnych leków celowanych czy immunoterapii trafia do szpitali BEZ wcześniejszych badań randomizowanych.

​𝙅𝙖𝙠 𝙩𝙤 𝙢𝙤𝙯̇𝙡𝙞𝙬𝙚?

​𝘽𝙖𝙙𝙖𝙣𝙞𝙖 𝙟𝙚𝙙𝙣𝙤𝙧𝙖𝙢𝙞𝙚𝙣𝙣𝙚: Lek podaje się jednej, małej grupie pacjentów. Jeśli guz się zmniejszy, agencje (takie jak FDA czy EMA) warunkowo dopuszczają lek do obrotu.

​𝙇𝙚𝙜𝙖𝙡𝙣𝙮 𝙚𝙠𝙨𝙥𝙚𝙧𝙮𝙢𝙚𝙣𝙩: Pacjenci otrzymują lek, który tak naprawdę jest dopiero w fazie „testowania na żywym organizmie”.

​Co dzieje się dalej? Czasami rzeczywistość weryfikuje te obietnice. Zdarza się, że po czasie okazuje się, iż lek zamiast pomagać, powoduje drastyczne pogorszenie stanu zdrowia pacjentów lub nie wydłuża ich życia. Wtedy taki lek jest po cichu wycofywany z rynku (lub z konkretnego wskazania).

​𝙂𝙙𝙯𝙞𝙚 𝙩𝙠𝙬𝙞 𝙝𝙖𝙘𝙯𝙮𝙠? Oficjalne statystyki mówią o wycofaniu preparatu, ale niezwykle trudno dotrzeć do precyzyjnych, publicznych danych o tym, ilu dokładnie pacjentów zdążyło ten lek przyjąć i poniosło koszty tych medycznych eksperymentów, zanim urzędnicy podjęli decyzję o wycofaniu.

𝙋𝙤𝙙𝙬𝙤́𝙟𝙣𝙚 𝙨𝙩𝙖𝙣𝙙𝙖𝙧𝙙𝙮: 𝙇𝙚𝙠 𝙠𝙤𝙣𝙩𝙧𝙖 𝙉𝙖𝙩𝙪𝙧𝙖 (Przypadek Glistnika)

​I tutaj dochodzimy do ogromnego paradoksu współczesnego systemu. Jeśli wielka korporacja podaje ludziom substancję bez badań randomizowanych, w świetle procedur nazywa się to „nowoczesną terapią ratunkową” lub „procedurą przyspieszoną”.

​Jednak gdy mowa o roślinach i medycynie naturalnej, narracja drastycznie się zmienia. Jeśli dana roślina nie posiada wielomilionowych badań randomizowanych, system kategorycznie odmawia uznania jej za środek medyczny. Dlaczego tych badań się nie robi? Odpowiedź jest prosta: nieopłacalność dla korporacji.

​Naturalnej rośliny nie można opatentować na wyłączność.

​Żaden koncern nie wyda setek milionów dolarów na badania czegoś, co każdy może zerwać na łące lub kupić w zielarni za parę groszy, bo taki wydatek nigdy się nie zwróci.

​Idealnym przykładem jest glistnik jaskółcze ziele (Chelidonium majus).

​Badania laboratoryjne i kliniczne wielokrotnie wykazały, że zawarte w nim alkaloidy (np. chelidonina) mają silne działanie cytotoksyczne – potrafią niszczyć komórki nowotworowe i wywoływać ich apoptozę (samobójstwo).

​Czy system uznał glistnik za lek onkologiczny? Skądże. Oficjalnie mówi się, że „badania wykazują niszczenie komórek, ale to nie dowodzi, że roślina leczy nowotwór w rozumieniu procedur medycznych”.

​Wnioski do refleksji

​𝙈𝙖𝙢𝙮 𝙙𝙤 𝙘𝙯𝙮𝙣𝙞𝙚𝙣𝙞𝙖 𝙯 𝙟𝙖𝙬𝙣𝙖̨ 𝙝𝙞𝙥𝙤𝙠𝙧𝙮𝙯𝙟𝙖̨ 𝙨𝙮𝙨𝙩𝙚𝙢𝙪:

​Z jednej strony podaje się ludziom niesprawdzone do końca syntetyki bez randomizacji, nazywając je „szansą”, i wycofuje się je dopiero wtedy, gdy zdrowie pacjentów gwałtownie się pogarsza.

​Z drugiej strony odrzuca się potężne, naturalne substancje roślinne tylko dlatego, że nikomu nie opłaca się sfinansować dla nich oficjalnego, urzędowego stempla.

​Warto zadawać pytania i patrzeć na ręce tym, którzy decydują o tym, co wolno nazywać „lekiem”, a co skazuje się na zapomnienie.

​A jakie jest Wasze zdanie na temat testowania nie w pełni sprawdzonych procedur w szpitalach przy jednoczesnym blokowaniu natury?